بیمه روستایی و عشایری و نحوه دریافت مستمری بازنشستگی

بیش از ۳ میلیون نفر در ایران تحت پوشش بیمه روستایی و عشایری قرار دارند. این عدد نشان می‌دهد که بیمه روستایی و عشایری دیگر یک انتخاب اختیاری نیست؛ بلکه به ضرورتی برای تامین آینده اقتصادی روستاییان و عشایر کشور تبدیل شده است. در این مقاله از کاریزما لرنینگ، شرایط بیمه بازنشستگی در بیمه روستایی، مقدار حقوق بازنشستگان بیمه روستایی و مزایای بیمه‌شدگان در سال ۱۴۰۴ را به‌صورت کامل بررسی کرده‌ایم. پیشنهاد می‌کنیم برای تصمیم‌گیری بهتر در مورد آینده مالی خود یا خانواده‌تان، تا انتهای این مطلب با ما همراه باشید.

بیمه روستایی چیست؟

بیمه اجتماعی روستاییان و عشایر که به آن بیمه روستایی می‌گویند به منظور حمایت از کشاورزان و ساکنان روستاها ایجاد شده است. این بیمه روستائی و عشایری شامل پوشش‌هایی از جمله بیمه عمر، بیمه بازنشستگی، بیمه حوادث و بیماری‌ها است.

قانون ایجاد صندوق بیمه روستائیان و عشایر در سال 1383 تصویب و در سال 1384، این صندوق جهت خدمت رساندن به روستاییان تاسیس شد. هدف این بیمه کاهش اختلاف طبقاتی، فقر و کمک به بهبود زیرساخت‌های اجتماعی و اقتصادی است.

بودجه اجرایی شدن بیمه عشایر و روستایی که یکی از انواع بیمه است، از روش‌های زیر تامین می‌شود:

• صندوق بازنشستگی کشوری
• صندوق فولاد
• سازمان تامین اجتماعی
• صندوق بیمه تامین اجتماعی کشاورزان، روستاییان و عشایر

بیمه روستایی بازنشستگی دارد؟

بله؛ بیمه روستائیان و عشایر در ایران شامل مزایای بازنشستگی می‌باشد. سازمان تامین اجتماعی روستایی، ارائه پوشش‌های بیمه‌ای به کشاورزان و سایر فعالان اقتصادی در مناطق روستایی را بر عهده دارد. این بیمه‌ شامل مزایای بازنشستگی، بازنشستگی زودهنگام، بازنشستگی معلولیت و سایر حمایت‌های مالی برای اعضای بیمه‌شده است.

برای بهره‌مندی از مزایای بازنشستگی بیمه عشایری و روستایی، فرد باید شرایطی مانند حداقل سن بازنشستگی و سابقه بیمه روسـتائی را داشته باشد؛ همچنین، میزان مزایای بازنشستگی به عوامل مختلفی مانند میزان پرداخت‌های بیمه‌ای و مدت زمان اشتغال در بیمه روستائی بستگی دارد. در ادامه شرایط بازنشستگی بیمه روستایی را شرح می‌دهیم.

شرایط بازنشستگی بیمه روستایی و عشایری

در پاسخ به این سوال که بیمه روسـتائی شامل چه کسانی میشود؟ باید گفت اگر شرایط بیمه روستایی، مطابق قرارداد بیمه روسـتائی، 5 درصد از درآمد فرد بیمه‌شده به عنوان حق بیمه روستایی تعیین می‌شود.

برای بهره‌مندی از مزایای بازنشستگی در بیمه روستائی و عشایری، باید شرایط زیر رعایت شود:

• تنها افرادی که تابعیت رسمی جمهوری اسلامی ایران را دارند، می‌توانند برای ثبت‌نام در بیمه روستائی اقدام کنند.
• بازه سنی، برای شروع بیمه، برای زنان، 18 تا 45 سال و برای مردان، 18 تا 50 سال است.
• افراد شاغل در حوزه صنایع دستی و قالی‌بافی، به منظور حمایت از فرهنگ محلی، مشمول بیمه روستائی می‌شوند.
• افراد دارای شغل فصلی و ساکن در شهرهای کمتر از 20 هزار نفر، واجد شرایط بیمه روستائی هستند.
• ساکنین روستاها و مناطق عشایری کشور، می‌توانند از مزایای بیمه روستائی بهره‌مند شوند.
• کشاورزان غیر ساکن در روستا به منظور حمایت از کشاورزان فعال در مناطق مختلف و تضمین امنیت مالی، واجد شرایط بیمه روستائی هستند.
• رانندگان حمل مسافر یا باربر به روستاهای کم جمعیت، تحت پوشش بیمه روستائی هستند.
• کارمندان و پرسنل ادارات وابسته به کشاورزی، منابع طبیعی و دامپزشکی می‌توانند از مزایای بیمه روستائی بهره‌مند شوند.
• افرادی که در یکی از 130 شغل تعاون روستایی فعالیت می‌کنند، واجد شرایط بیمه روستائی هستند.

سن بازنشستگی بیمه روستایی

سن بازنشستگی بیمه روستائی زنان و مردان، حداقل 65 سال سن و 15 سال سابقه کار است که بر خلاف سایر صندوق‌ها، شرایط سنی زنان و مردان بیمه شده در بیمه روستائی برای بازنشستگی، تفاوتی ندارد؛ اما سن بازنشستگی برای بیمه عشایری متفاوت است. به همین علت سن بازنشستگی بیمه روستائی و عشایری، به قوانین محلی و نیازهای جامعه وابسته است. این سن به گونه‌ای تعیین شده است که افراد بتوانند پس از سال‌ها فعالیت در زمینه کشاورزی یا دیگر مشاغل روستایی، از حمایت مالی و درآمد ثابت در بازنشستگی بهره‌مند شوند.

بیمه روستایی چند سال باید پرداخت شود؟

حداقل سابقه بیمه روستایی برای بازنشستگی 15 سال است؛ اما این تعداد سال به قوانین محلی هر روستا و عشایر متفاوت است. سابقه بیمه روستائی بیانگر میزان زمانی است که فرد به صورت منظم حق بیمه را پرداخت می‌کند و نقش مهمی در تعیین میزان حقوق بازنشستگان بیمه روستائی دارد. طبیعی است که افزایش سابقه بیمه، بر افزایش حقوق بازنشستگی تاثیر گذار است. همچنین پرداخت مستمر و منظم حق بیمه، نقش بسزایی در تعیین میزان حقوق مستمری دارد.

حقوق مستمری بگیران بیمه روستایی چقدر است؟

درباره میزان حقوق بازنشستگان بیمه روستائی نمی‌توان عدد مشخص و دقیقی را به عنوان حقوق بازنشستگی ذکر کرد؛ زیرا پایه حقوق بیمه روستایی و عشایری هر فرد بیمه‌شده، براساس درصد حق بیمه پرداخت شده و تعداد سال‌های سابقه بیمه تعیین می‌شود. در ادامه به میزان حق بیمه روستائی در سال 1404 می‌پردازیم.

جدول حقوق مستمری بگیران بیمه روستایی

صندوق بیمه روستایی ۸ سطح درآمدی دارد که حق بیمه و مستمری بازنشستگی بر اساس آن تعیین می‌شود. جدول زیر نشان می‌دهد سهم بیمه‌شده (۵٪ از درآمد) و مستمری ماهانه پس از تکمیل حداقل سابقه (۱۵ سال) چقدر است.

مبلغ بازنشستگی بیمه روستایی در سال 1404 مطابق جدول زیر است:

در سال ۱۴۰۴، حق بیمه برای عشایر بر اساس ۷ درصد حداقل دستمزد تعیین می‌شود که به‌ صورت کامل توسط دولت تامین می‌شود.

مبلغ بازنشستگی بیمه روستایی 

در بیمه روستائی 15 درصد درآمد فرد به عنوان حق‌بیمه در نظر گرفته می‌شود. لازم به ذکر است که از این 15 درصد، 10 درصد سهم دولت و 5 درصد سهم فرد بیمه‌شده است. در صورت بروز موارد زیر، دولت افزون بر سهم خود، تعهد به پرداخت 5 درصد سهم بیمه‌شده را نیز دارد.

• خشکسالی
• حوادث غیر طبیعی در روستاها
• آفات خراب کننده محصولات کشاورزی و باغ‌داری

بیمه روستایی شامل چه مواردی است؟

پوشش‌های بیمه روستائی و عشایری در ایران شامل موارد زیر است:

1- خدمات درمانی

بعد از اجرای طرح بیمه سلامت همگانی، بخش خدمات درمانی بیمه روستائی به بیمه سلامت روستایی و عشایر تبدیل شد. روستاییان و عشایر تنها با پرداخت 10 درصد از حق بیمه سرانه درمان، می‌توانند از این خدمات بهره‌مند شوند.

2- مستمری از کار افتادگی

بیمه‌شدگانی که به دلیل حوادث یا بیماری از کار افتاده‌اند، می‌توانند برای دریافت مستمری از کار افتادگی اقدام کنند. این فرآیند شامل مراجعه به کمیسیون پزشکی و تایید توسط پزشک می‌باشد. برای بهره‌مندی از این پوشش، دو شرط زیر لازم است:

• حداقل سابقه پرداخت حق بیمه به مدت یک سال باشد.
• در سال منتهی به آسیب‌دیدگی، حداقل 90 روز حق بیمه پرداخت‌شده باشد.

3- مستمری پیری در بیمه روستایی

سن بازنشستگی بیمه روستائی برای زنان و مردان حداقل 65 سال تعیین شده است. همانطور که گفتیم شرایط بازنشستگی با 15 سال سابقه کاری است. لازم به ذکر است که قانون قبلی که امکان بازنشستگی با 70 سال سن و 10 سال سابقه را فراهم می‌کرده، اکنون حذف‌شده است.

4- مستمری بازماندگان در صورت فوت

در صورت فوت بیمه‌شده اصلی، تمامی افراد تحت تکفل او می‌توانند برای دریافت مستمری بازماندگان اقدام کنند. برای این پوشش، هیچ محدودیتی از لحاظ سابقه پرداخت حق بیمه وجود ندارد.

 مستمری فوت بیمه روستایی چقدر است؟ 

اگر فرد بیمه‌شده فوت کند، بازماندگان او مستحق دریافت مستمری هستند. اگر فرد فوت‌شده در ۱۰ سال آخر عمر حداقل ۱ سال حق بیمه پرداخت کرده و در سال آخر حداقل ۹۰ روز سابقه پرداخت داشته باشد، بازماندگان می‌توانند مستمری دریافت کنند. البته به این نکته توجه کنید در صورت فوت ناشی از حادثه هنگام کار، مستمری بدون شرط سابقه پرداخت قابل دریافت است.

برای فوت‌شدگان غیر بازنشسته، میزان حقوق بازنشستگی بیمه روستایی بر اساس میانگین حق بیمه‌های پرداختی محاسبه می‌شود.

بر اساس اطلاعات صندوق بیمه اجتماعی روستاییان و عشایر، بازماندگان واجد شرایط بعد از فوت به شرح زیر هستند:

• همسر: در صورت ازدواج مجدد، مستمری‌اش قطع می‌شود.
• پسران: تا ۲۰ سالگی ( تا ۲۵ سالگی در صورت تحصیل).
• دختران: تا ۱۸ سالگی یا در صورت عدم اشتغال و ازدواج.
• پدر و مادر: پدر بالای ۶۰ سال  و مادر بالای ۵۵ سال باشند و تحت تکفل متوفی باشند.

در سال ۱۴۰۴، متناسب‌سازی مستمری‌ها برای بازنشستگان و مستمری‌بگیران در حال اجراست، اما مبلغ بازنشستگی بیمه روستایی در صورت فوت، به تامین بودجه دولتی وابسته است.

چگونه بیمه روستایی شویم؟

همانطور که گفتیم شرایط خرید بیمه روستائی به شرح زیر است:

1. دارای تابعیت جمهوری اسلامی ایران
2. حداقل سن 18 سال و حداکثر سن 50 سال
3. عقد قرارداد در کارگزاری رسمی بیمه روستائی و عشایری
4. پرداخت حق بیمه به صورت سالیانه
5. انتخاب یکی از سطوح درآمد ماهیانه توسط متقاضی​

مدارک لازم برای ثبت نام بیمه روستایی

برای دریافت بیمه روستائی و عشایری باید مدارک زیر را همراه داشت:

• اصل و کپی شناسنامه متقاضی و افراد تحت تکفل
• اصل و کپی کارت ملی متقاضی و افراد تحت تکفل
• یک قطعه عکس 3 در 4 متقاضی
• تاییدیه یا معرفی نامه محل سکونت
• تاییدیه مشاغل مربوطه از مراجع ذی‌ربط برای رانندگان و باربری

توجه کنید که متقاضیان با سن 18 تا 39 سال نیاز به تاییدیه یا معرفی‌نامه ندارند اما متقاضیان با سن 40 تا 50 سال نیاز به تاییدیه و معرفی‌نامه دارند.

روش های اخذ تاییدیه محل سکونت

تایید محل سکونت یا دریافت معرفی‌نامه شامل مراحل زیر است:

• دریافت دفترچه خدمات درمان روستایی و عشایری
• دریافت معرفی‌نامه از دهیاری و شوراهای روستایی و عشایری
• معرفی‌نامه از شرکت تعاونی روستایی و عشایری
• معرفی‌نامه از جهاد سازندگی یا انجمن صنفی
• ارائه دفترچه عضویت شرکت تعاونی عشایری
• کارت شناسایی اتحادیه بافندگان فرش دست‌بافت برای افراد فعال در زمینه بافندگی
• دفترچه دام و پروانه چرای دام برای دامداران
• معرفی‌نامه از صنف رانندگان حمل و نقل و مسافربری
• معرفی‌نامه از سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی
• ارائه مدارک یا مهارت فنی و حرفه ای جهت تایید صلاحیت

استعلام سوابق بیمه روستایی

سایت صندوق بیمه روستاییان و عشایر برای ارائه خدمات آنلاین، سامانه‌ای به آدرس اینترنتی Roostaa.ir در نظر گرفته است. متقاضیان می‌توانند به اطلاعات و اخبار به روز در حوزه کشاورزی و روستائی دسترسی داشته باشند و امکان مشاهده سوابق بیمه روستایی و عشایری با کد ملی نیز در آن وجود دارد.

از مهمترین نکاتی که در این سایت وجود دارد استعلام بیمه با کد ملی و شماره بیمه است. در ادامه از خدمات این سامانه بیشتر خواهیم گفت.

• مشاهده فیش حقوقی مستمری بگیران از طریق سامانه آنلاین
• بررسی سوابق بیمه روستائی و عشایری با شماره شناسنامه و کد ملی
• دریافت شناسه پرداخت حق‌ بیمه روستائیان و عشایر و پرداخت آنلاین
• ثبت نام در بورسیه تحصیلی صندوق بیمه روستائی و عشایری به منظور حمایت از تحصیلات اعضا و اعضای خانواده آنان

مزایای بیمه روستایی و عشایری

بیمه روستائی و عشایری در ایران با هدف حمایت از ساکنین مناطق روستایی و عشایری در نظر گرفته‌شده است و مزایای متعددی را برای اعضای خود فراهم می‌کند.

مزایای بیمه روستائی و عشایری به شرح زیر است:

• برخورداری از خدمات درمانی مانند دسترسی به مراکز درمانی معتبر، پوشش هزینه‌های درمانی سرپایی و بستری
• مزایای بازنشستگی و پیری شامل دریافت مستمری بازنشستگی براساس میزان پرداخت‌های بیمه‌ای و مدت زمان اشتغال
• مستمری از کارافتادگی کلی در اثر حادثه ناشی از کار به منظور جبران از دست دادن شغل و تأمین نیازهای مالی اعضا
• مستمری از کارافتادگی کلی مانند بیماری مزمن یا ناتوانی جسمی
• مستمری بازماندگان تحت تکفل فرد فوت‌شده به منظور حمایت مالی خانواده متوفی
• نقل و انتقال سوابق شامل انتقال سوابق پرداخت حق بیمه، سابقه کار و مزایای دریافتی به سایر نهادهای بیمه‌ای یا سازمان‌های مرتبط

معایب بیمه روستائی و عشایری چیست؟

بیمه روستائی در کنار تمام مزایایی که دارد، موارد زیر را شامل نمی‌شود:

• هزینه‌های مراسم ازدواج
• درمان‌های تخصصی یا داروهای خاص
• هزینه مراسم کفن و دفن
• مقرری بیکاری حمایت مالی در صورت از دست دادن شغل

بیمه روستایی چند درصد هزینه درمان را پرداخت میکند؟

به گفته مدیر بیمه اجتماعی کشاورزان، روستاییان و عشایر استان تهران، دفترچه‌های درمان روستایی و عشایری، بیش از 90 درصد هزینه‌های درمان را پوشش می‌دهد؛ در حالی‌ که دفترچه‌ بیمه تامین اجتماعی، حداکثر 30 درصد، جبران هزینه می‌کند و 70 درصد هزینه فرانشیز دارد.

در نهایت چکیده‌ای از بیمه روستایی و عشایری

بیمه روستائی و عشایری یکی از انواع بیمه‌های اجتماعی در حمایت از ساکنین مناطق روستایی و عشایری است که با ارائه مزایا و پوشش‌های متنوع و امنیت مالی را تضمین می‌کند. با این حال، آگاهی کامل از مزایا و معایب این بیمه می‌تواند به اعضا کمک کند تا تصمیمات بهتری در خصوص پوشش بیمه‌ای خود بگیرند.

سوالات متداول