نسبت قیمت طلا به نقره؛ شاخص کلیدی برای تشخیص زمان خرید
نسبت قیمت طلا به نقره یکی از شاخصهای کلیدی برای ارزیابی ارزش نسبی این دو فلز گرانبها است؛ این نسبت که اغلب به عنوان نسبت طلا به نقره شناخته میشود، به سرمایهگذاران کمک میکند تا تغییرات قیمتی را تحلیل کنند. نسبت قیمت نقره به طلا نیز معکوس این مفهوم است و نشان میدهد ارزش نقره در برابر طلا چقدر است؛ در این مقاله از کاریزما لرنینگ، به بررسی دقیق این موضوع میپردازیم.
نسبت طلا به نقره چیست؟
نسبت طلا به نقره (Gold-Silver Ratio) معیاری عددی است که نشان میدهد چند اونس نقره برای خرید یک اونس طلا لازم است؛ برای مثال، اگر این نسبت برابر 80 باشد، به این معنا است که قیمت هر اونس طلا معادل قیمت 80 اونس نقره است؛ این نسبت در طول زمان همواره در حال تغییر است و نوسانات آن منعکسکننده تغییرات قیمت این دو فلز در بازارهای جهانی است.
نسبت قیمت طلا به نقره از آن جهت مهم است که نگرش بازار نسبت به این دو فلز را نشان میدهد؛ به عبارتی اگر این نسبت بالا رود یعنی طلا نسبت به نقره گرانتر شده است و اگر پایین بیاید یعنی قیمت نقره نسبت به طلا افزایش یا عملکرد بهتری داشته است.
| نسبت طلا به نقره در یک نگاه | |
| نسبت بالا | ارزشگذاری کمتر نقره نسبت به طلا |
| نسبت پایین | ارزشگذاری کمتر طلا نسبت به نقره |
در دورههایی که بازارهای مالی دچار عدم اطمینان میشوند، ممکن است سرمایهگذاران به سمت طلا بروند و نسبت طلا به نقره افزایش یابد؛ برعکس، در دوران رونق بازار فلزات، نقره معمولاً رشد قیمتی سریعتری دارد و ما شاهد افزایش قیمت نقره نسبت به طلا هستیم که موجب کاهش این نسبت میشود؛ بنابراین، نسبت نقره به طلا نه تنها بیانگر مقایسه قیمتها است، بلکه به نوعی نشاندهنده احساسات بازار و میزان تمایل سرمایهگذاران به هر کدام از این دو فلز گرانبها نیز هست.
اگر میان سرمایهگذاری در طلا و نقره دچار تردید هستید، پیشنهاد میکنیم مقاله “سرمایه گذاری در نقره یا طلا؛ کدام برای آینده بهتر است؟” را مطالعه کنید تا دید بازتری برای شروع سرمایهگذاری داشته باشید.
فرمول نسبت طلا به نقره
فرمول محاسبه نسبت قیمت طلا به نقره بسیار ساده است و از تقسیم قیمت هر اونس طلا بر قیمت هر اونس نقره به دست میآید:
نسبت طلا به نقره = قیمت هر اونس طلا ÷ قیمت هر اونس نقره (GSR)
این فرمول باید حتماً با درنظرگرفتن واحدهای یکسان اعمال شود؛ یعنی قیمت طلا و نقره باید هر دو بر حسب یک واحد وزنی مشخص (معمولاً اونس تروا معادل ۳۱٫۱ گرم) و یک واحد پولی مشخص (دلار آمریکا یا تومان) باشند تا نسبت به درستی محاسبه شود؛ حاصل این تقسیم، یک عدد بدون واحد است که همان نسبت قیمت نقره به طلا را نشان میدهد؛ توجه داشته باشید که این نسبت میتواند با تغییر لحظهای قیمتها تغییر کند؛ به همین دلیل سرمایهگذاران و معاملهگران حرفهای معمولاً به صورت مداوم این نسبت را زیر نظر دارند.
نحوه محاسبه نسبت طلا به نقره
محاسبه نسبت طلا به نقره بر اساس قیمتهای لحظهای بازار انجام میشود؛ ابتدا قیمت هر اونس طلا را بر قیمت هر اونس نقره تقسیم کنید؛ برای مثال، اگر قیمت طلا ۴۵۱۳ دلار و نقره ۷۵ دلار باشد، نسبت طلا به نقره حدود ۶۰ به ۱ خواهد بود و نسبت قیمت نقره به طلا (معکوس نسبت) در این حالت ۰.۰۱۶۷ است.
اگر افزایش قیمت نقره نسبت به طلا رخ دهد، نسبت کاهش مییابد و ممکن است سیگنالی برای خرید نقره باشد؛ قیمت نقره نسبت به طلا اغلب در بازارهای کوچکتر مانند ایران، تحت تأثیر عوامل محلی نیز قرار میگیرد؛
در چنین شرایطی، افرادی که قصد خرید نقره برای سرمایه گذاری دارند، از ابزارهایی مانند طرح نقره کاریزما استفاده میکنند، این امکان را دارند که در هر ساعت از شبانهروز و حتی در روزهای تعطیل، زمانی که نسبت طلا به نقره نشان میدهد نقره از ارزش خرید برخوردار است، تصمیمگیری کرده و بهموقع اقدام کنند.
سرمایهگذاری نقره از طریق طرح نقره کاریزما مزایای زیر را به همراه دارد:
- امکان سرمایهگذاری ۲۴ ساعته در نقره
- امکان دریافت وام بر روی نقره
- امکان ورود به بازار نقره با مبالغ پایینتر نسبت به بسیاری از روشهای سنتی
- کمک به تنوعبخشی سبد دارایی و کاهش ریسک کلی سرمایهگذاری
- قیمتهای لحظهای و شفافیت در ارزشگذاری
- سهولت در مدیریت سرمایه در مقایسه با نگهداری فیزیکی نقره
نمودار نسبت قیمت طلا به نقره
رایجترین و دقیقترین ابزار تحلیلی که تقریباً همه تحلیلگران از آن استفاده میکنند، نمودار نسبت طلا به نقره است؛ هر زمان نسبت طلا به نقره بالا میرود، نقره نسبت به طلا تضعیف شده و هر زمان این نسبت کاهش پیدا میکند، نقره عملکرد بهتری نسبت به طلا داشته است. در نمودار زیر نسبت طلا به نقره را مشاهده میکنید.
این نمودار نسبت طلا به نقره را در بازه زمانی بلندمدت حدود سال 2006 تا ابتدای 2026 میلادی نمایش میدهد؛ تجربه تاریخی نمودار نشان میدهد هر زمان این نسبت به سطوح بالای تاریخی رسیده است؛ مثل سالهای ۲۰۰۹، ۲۰۲۰ و ۲۰۲۵، طلا نسبت به نقره بیش از حد گران شده و در چنین شرایطی معمولاً فروش طلا و خرید نقره تصمیم منطقیتری بوده است، چون بعد از آن یا قیمت طلا اصلاح شده یا نقره رشد بیشتری داشته و نسبت کاهش یافته است.
در مقابل، زمانی که نسبت به محدودههای پایین رسیده؛ مانند ۲۰۱۱، ۲۰۱۶ و ۲۰۲۱، نقره نسبت به طلا بیش از حد رشد کرده یا طلا ارزانتر بوده و در این نقاط معمولاً خرید طلا و کاهش سهم نقره انتخاب مناسبتری محسوب شده است؛ بهطور خلاصه، این نمودار نشان میدهد نسبت طلا به نقره در بلندمدت رفتاری متعادل دارد و معمولاً پس از رسیدن به سقفها یا کفها، به سمت محدودههای میانی برمیگردد؛ موضوعی که میتواند مبنای تصمیمگیری بهتر بین طلا و نقره باشد.
برای مقایسه بازدهی طلا و نقره، پیشنهاد میکنیم مقاله “مقایسه بازدهی طلا و نقره؛ کدام رشد بیشتری دارد؟” را مطالعه کنید.
عوامل موثر بر نسبت نقره به طلا
عوامل متعددی بر تغییرات نسبت قیمت نقره به طلا تأثیر میگذارند که باعث این فراز و فرودهای تاریخی شدهاند؛ مهمترین عامل عرضه و تقاضا است؛ برای مثال، هرگاه تقاضا برای نقره به دلیل ارزان بودن یا کاربردهای صنعتی افزایش یابد، قیمت نقره سریعتر رشد میکند و نسبت طلا به نقره کاهش مییابد.
برعکس، کاهش تقاضا یا افزایش شدید عرضه نقره (کشف معادن بزرگ نقره) میتواند قیمت نقره را نسبت به طلا پایین بیاورد و نسبت طلا به نقره را افزایش دهد؛ همچنین شرایط اقتصادی و رویدادهای جهانی نقش عمدهای دارند؛ در دورههای بحران اقتصادی یا تنشهای ژئوپلیتیک، سرمایهگذاران اغلب طلا را به عنوان پناهگاه امن ترجیح میدهند و ممکن است نقره را رها کنند که در نتیجه آن نسبت افزایش مییابد.
در چنین شرایطی، داشتن دسترسی مستقیم و سریع به طلا اهمیت زیادی پیدا میکند. طرح طلا این امکان را فراهم میکند که قیمت طلا مستقیماً بر اساس اونس جهانی محاسبه شود و سرمایهگذار بدون فاصله قیمتی با بازار جهانی تصمیم بگیرد؛ از طرف دیگر، امکان خرید طلا در هر لحظه از شبانهروز باعث میشود دقیقاً زمانی که تحلیل نسبت طلا به نقره سیگنال افزایش وزن طلا را میدهد، بتوان بهموقع وارد بازار شد.
به همین دلیل، در دورههایی که طلا نقش پناهگاه امن را پررنگتر ایفا میکند، خرید آنلاین طلا میتواند یکی از بهترین گزینهها باشد.
مزایای خرید آنلاین طلا به شرح زیر است:
- تبدیل سریع ریال به معادل شمش طلای ۲۴ عیار
- امکان خرید و فروش آنلاین در تمام روزهای هفته (حتی روزهای تعطیل)
- بدون نگرانی از ریسکهای نگهداری فیزیکی طلا
- امکان دریافت وام با پشتوانه طلا (بدون ضامن و چک)
- امکان شروع سرمایه گذاری با تنها 100 هزار تومان
تغییرات قیمت نقره نسبت به طلا
تغییرات قیمت نقره نسبت به طلا اغلب نوسانی است و تحت تأثیر عوامل جهانی مانند تورم، نرخ بهره و تقاضای صنعتی قرار میگیرد؛ در دورههای رکود اقتصادی، قیمت نقره سریعتر کاهش مییابد و نسبت طلا به نقره افزایش مییابد؛ مهمترین تغییرات تاریخی نسبت طلا به نقره را میتوان به شرح زیر خلاصه کرد:
- در روم باستان، نسبت رسمی طلا به نقره ۱۲ به ۱ بود.
- در قرون ۱۸ و ۱۹، ایالات متحده آمریکا در سال 1792 و با تصویب “قانون ضرب سکه” نسبت رسمی ۱۵ به ۱ را به عنوان پایه استاندارد دو فلز طلا و نقره برقرار کرد
- تا اواخر قرن ۱۹، با کنار گذاشتن تدریجی استاندارد نقره و سپس خروج از استاندارد طلا در اوایل قرن بیستم، قیمت طلا و نقره آزادانه در بازار تعیین و نسبت طلا به نقره به دست نیروهای عرضه و تقاضا سپرده شد.
- در سال ۱۹۸۰، با رشد شدید قیمت نقره، نسبت طلا به نقره به حدود ۱۵ کاهش یافت. (پایینترین سطح در دوران معاصر)
- در سال ۱۹۹۱، با سقوط بهای نقره، این نسبت به حدود ۱۰۰ افزایش یافت.
- بحران کرونا در سال ۲۰۲۰، نسبت طلا به نقره رکورد تاریخی حدود ۱۱۴٫۷۷ را ثبت کرد.
- در سالهای ۲۰۲۱ و ۲۰۲۲، نقره بخشی از افت خود را جبران کرد و نسبت طلا به نقره به حدود ۶۵ تا ۹۵ کاهش یافت.
- در سال ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴، این نسبت عمدتاً در محدودههای بالاتر از میانگین تاریخی نوسان داشته است؛ افزایش نرخ بهره در اقتصادهای بزرگ از یک سو و تداوم تقاضای صنعتی برای نقره از سوی دیگر باعث شده نسبت طلا به نقره همچنان رفتاری نوسانی داشته باشد و در برخی مقاطع، سیگنالهایی از جذابیت نسبی نقره در برابر طلا صادر کند.
بهطور کلی، بسیاری از کارشناسان معتقدند در شرایط عادی بازار، نسبت طلا به نقره معمولاً در بازه ۴۰ تا ۸۰ قرار دارد و خروج پایدار از این محدوده میتواند نشانهای از ارزشگذاری بیشتر یکی از این دو فلز نسبت به دیگری باشد.
در نهایت؛ نسبت قیمت طلا به نقره به چه معناست؟
نسبت قیمت نقره به طلا، یک شاخص تحلیلی مهم است که به سرمایهگذاران کمک میکند درک بهتری از ارزش نسبی این دو فلز و جهت حرکت بازار داشته باشند؛ افزایش این نسبت معمولاً نشاندهنده تقویت نقش طلا بهعنوان دارایی امن و کاهش جذابیت نقره است، در حالی که کاهش آن بیانگر افزایش قیمت نقره نسبت به طلا و رشد تقاضای صنعتی نقره است.
بررسی فرمول محاسبه، نمودارهای تاریخی و عوامل مؤثر نشان میدهد این نسبت در بلندمدت رفتار چرخهای دارد و اغلب پس از رسیدن به سطوح افراطی، به محدودههای متعادل بازمیگردد؛ بنابراین رصد نسبت طلا به نقره در کنار سایر تحلیلها میتواند مبنای تصمیمگیری آگاهانهتر بین طلا و نقره باشد.
سوالات متداول
بالا بودن نسبت طلا به نقره معمولاً نشان میدهد طلا نسبت به نقره گرانتر شده و نقره ارزشگذاری کمتری دارد؛ در مقابل، پایین بودن این نسبت میتواند نشانه رشد قیمت نقره نسبت به طلا باشد.
این نسبت بهتنهایی سیگنال قطعی خرید یا فروش نیست، اما در کنار تحلیل روند قیمتها و شرایط اقتصادی میتواند به شناسایی فرصتهای نسبی بین طلا و نقره کمک کند.
نسبت قیمت نقره به طلا معکوس نسبت طلا به نقره است و نشان میدهد یک واحد نقره چه سهمی از قیمت طلا را تشکیل میدهد؛ هر دو مفهوم برای تحلیل ارزش نسبی این دو فلز استفاده میشوند.
در دورههای بحران و نااطمینانی اقتصادی، تغییرات معمولاً از سمت طلا اتفاق میافتد؛ اما در دورههای رونق صنعتی، نقره به دلیل کاربردهای صنعتی میتواند تأثیر پررنگتری بر این نسبت داشته باشد.
با وجود تأثیر عوامل محلی مانند نرخ ارز، نسبت طلا به نقره همچنان بهعنوان یک شاخص تحلیلی معتبر در بازار ایران قابل استفاده است، زیرا پایه آن قیمتهای جهانی این دو فلز است.
برای سرمایهگذاران حرفهای، رصد مستمر این نسبت اهمیت دارد؛ اما برای سرمایهگذاری میانمدت و بلندمدت، بررسی دورهای و همزمان با تغییرات مهم بازار کافی است.


